Hamster Bakımı Nasıl Yapılır? Kafes, Yem ve Günlük Bakım Rehberi
Kısaca
Hamster gece aktif, 2 ile 3 yıl yaşayan ve çoğunlukla tek başına yaşaması gereken bir kemirgendir. Suriye hamsteri için tabanı en az 100x50 cm olan bir kafes, en az 20 cm talaş, 28 cm ya da daha büyük bir tekerlek, yuva ve her gün taze su gerekir. Beslenmenin temeli hamster yemidir, yanına küçük miktarda taze sebze eklenir. Kafes her gün kirli köşelerden temizlenir, tamamı birkaç haftada bir değiştirilir.
Hamster, çocuklu ailelerin ve küçük evlerde yaşayanların ilk evcil hayvanı olarak sık seçilir. Küçük olduğu için bakımının da kolay olduğu düşünülür, oysa hamsterın kafes, beslenme ve uyku düzeni konusunda belirgin ihtiyaçları vardır. Örneğin gündüz uyandırılan bir hamster ısırabilir, küçük bir kafeste yaşayan hamster da kafes tellerini saatlerce kemirmeye başlar. Hamster mutlu olduğunda kazır, koşar, yem biriktirir ve gündüz derin uyur.
Hamster Bakımı Zor mu?
Hamster bakımı zor değildir, ama günlük ve düzenli ilgi ister. Hamster her gün taze su ve yem, her gün kirli köşelerin temizlenmesi ve akşam saatlerinde biraz ilgi bekler. Birleşik Krallık'taki hayvan refahı kuruluşu RSPCA, hamsterın doğası gereği gece ve alacakaranlıkta aktif olduğunu, gündüz uykusunun bölünmemesi gerektiğini vurgular.
Hamsterlar ortalama 2 ile 3 yıl yaşar. Evlerde en çok Suriye hamsteri (altın hamster) ve daha küçük olan cüce hamsterlar (Campbell, kış beyazı ve Roborovski) beslenir. Suriye hamsteri yetişkin olunca başka hamsterlarla kavga eder ve tek başına yaşamalıdır. Örneğin pet shoptan birlikte alınan iki Suriye hamsteri birkaç hafta içinde birbirini yaralayabilir, bu yüzden her biri için ayrı kafes gerekir.
Hamster Kafesi Nasıl Seçilmeli?
Hamster kafesinde en önemli ölçü yükseklik değil taban alanıdır. Alman veteriner hekimlerin hayvan refahı derneği TVT, Suriye hamsteri için en az 100x50 cm taban alanı önerir. Hamster doğada her gece kilometrelerce yol yürür ve toprağı kazar, geniş taban bu ihtiyacı karşılar.
| İhtiyaç | Suriye hamsteri | Cüce hamster |
|---|---|---|
| Kafes taban alanı | En az 100x50 cm | En az 80x50 cm |
| Talaş derinliği | En az 20 cm | En az 15 ile 20 cm |
| Tekerlek çapı | En az 28 cm | En az 20 cm |
| Tel aralığı (telli kafeste) | En fazla 1,2 cm | En fazla 1 cm |
Satılan hazır kafeslerin önemli bir kısmı bu ölçülerin altındadır. Kafes seçerken en geniş tabanlı modeli tercih edin, katlı kafeslerde katların toplam alanı taban alanı yerine geçmez. Tekerlek, hamsterın sırtı dümdüz koşabileceği kadar büyük olmalıdır. Örneğin küçük tekerlekte koşan bir Suriye hamsterının sırtı yukarı doğru kamburlaşır ve bu duruş zamanla omurgasını zorlar. Farklı boy ve modeller hamster kafesi ve ekipmanları arasında karşılaştırılabilir.
Hamster Kafesine Neler Konur?
Hamster kafesine talaş, yuva, tekerlek, su kabı, yem kabı ve kemirme malzemesi konur. Hamsterın kafesi tek bir oda değil, kazma, saklanma, koşma ve depolama alanlarından oluşan küçük bir yaşam alanıdır.
- Derin talaş. Tozsuz, kokusuz kemirgen talaşı kullanın. 100x50 cm bir kafese 20 cm derinlikte talaş sermek için yaklaşık 100 litre gerekir, bu yüzden büyük paket kemirgen talaşı daha ekonomik olur. Gazete kâğıdı, kedi kumu ve pamuk benzeri yuva malzemesi kullanmayın, pamuk liflerinin bacağa dolanma riski vardır.
- Kapalı bir yuva. Hamster gündüz karanlık ve kapalı bir yerde uyumak ister. Ahşap ya da seramik bir yuva ya da bir hamster mağarası iş görür.
- Tekerlek. Basamaksız, tek parça yüzeyli tekerlek seçin. Telli tekerleklerde patiler sıkışabilir.
- Su kabı ya da suluk. Suyu her gün değiştirin ve suluğun ucunun akıp akmadığını parmağınızla kontrol edin.
- Kemirme malzemesi. Hamsterın dişleri ömür boyu uzar. İlaçsız meyve ağacı dalları ve kemirme blokları dişlerin aşınmasına yardım eder.
Cüce hamsterlar tüylerini kumda yuvarlanarak temizler. Onlar için kafese tozsuz kemirgen banyo kumu dolu sığ bir kap koyabilirsiniz. Hamsterı suyla yıkamayın.
Hamster Ne Yer?
Hamsterın temel besini hamsterlar için hazırlanmış karışık yem ya da pelettir. Yem kabındaki tohumların hepsini bitirmeden yeni yem eklemek, hamsterın yalnız sevdiği yağlı tohumları seçip yemesine yol açar. Örneğin Versele-Laga Crispy Muesli hamster yemi gibi karışımlar günlük besinin temelini oluşturur. Bir Suriye hamsteri günde yaklaşık 1 ile 2 yemek kaşığı yem yer.
| Az miktarda verilebilir | Verilmez |
|---|---|
| Brokoli, havuç, salatalık, kabak, maydanoz | Soğan, sarımsak, pırasa |
| Haşlanmış, tuzsuz tavuk ya da yumurta (haftada bir iki kez) | Çikolata, şeker, tuzlu atıştırmalık |
| Elma (çekirdeksiz), armut (cüce hamsterlarda çok az) | Turunçgiller (portakal, limon, mandalina) |
| Yonca ve kurutulmuş otlar | Çiğ fasulye, çiğ patates, acı badem |
Taze yiyeceği her gün küçük bir parça olarak verin ve kafeste saklanıp çürümediğini kontrol edin. Hamster yemini yanaklarında taşıyıp yuvasında biriktirir. Cüce hamsterlar, özellikle Campbell ve kış beyazı türleri şeker hastalığına yatkındır. Bu hamsterlarda meyve ve şekerli ödüller çok sınırlı tutulmalıdır.
Hamster Kafesi Ne Sıklıkla Temizlenir?
Hamster kafesi her gün kirli köşelerden, birkaç haftada bir de büyük ölçüde temizlenir. Hamster genellikle kafesin bir köşesini tuvalet olarak kullanır. O köşedeki ıslak talaşı her gün almak kokuyu büyük ölçüde önler.
Talaşın tamamını sık sık değiştirmek hamsterı strese sokar, çünkü hamster kendi kokusunu ve tünellerini kaybeder. Kafesi baştan kurarken temiz talaşın içine eski talaştan bir avuç karıştırın. Örneğin 100x50 cm bir kafeste yalnız tuvalet köşesini her gün temizleyen bir sahip, talaşın tamamını 4 ile 6 haftada bir değiştirmekle yetinebilir. Kafesin tabanını ve aksesuarları sıcak suyla ya da kemirgenler için uygun bir kafes temizleyiciyle silin, çamaşır suyu ve keskin kokulu deterjan kullanmayın.
Hamster Nasıl Tutulur ve Evcilleştirilir?
Hamster sabırla, kendi kokunuza alıştırılarak evcilleştirilir. Eve yeni gelen hamsterı ilk birkaç gün hiç tutmayın, yalnız yemini ve suyunu verin. Hamsterın yeni ortamı tanıması ve yuvasını kurması zaman alır.
Ardından akşamları hamster uyanıkken elinizi kafese koyup avucunuza bir parça yem bırakın. Hamster zamanla avucunuza çıkmaya başlar. Hamsterı kaldırırken iki elinizi kepçe gibi altına koyun, sırtından tutmayın. Örneğin yerden birkaç karış yüksekte düşen bir hamster ciddi yaralanabilir, bu yüzden ilk zamanlarda hamsterı yere yakın ya da bir yatağın üzerinde tutun.
Hamsterın Hasta Olduğu Nasıl Anlaşılır?
Hamster hastalığını uzun süre gizler, bu yüzden küçük değişiklikler önemlidir. İştahsızlık, kilo kaybı, sulu ya da ıslak kuyruk, göz ve burun akıntısı, tüylerde dökülme ve gece hareketsiz kalmak hastalık belirtisi olabilir. Uzamış ön dişler de hamsterın yem yemesini engeller ve veteriner hekim tarafından kısaltılması gerekir.
Islak kuyrukta beklemeyin
Hamsterın kuyruk çevresi ıslak ve kirliyse, ishali varsa, hiç yem yemiyorsa ya da kambur ve hareketsiz duruyorsa aynı gün egzotik hayvanlara bakan bir veteriner hekime gidin. Küçük vücudu nedeniyle hamsterlarda su kaybı birkaç saat içinde tehlikeli hale gelebilir. Bu yazı genel bilgi verir, veteriner muayenesinin yerini tutmaz.
Hamsterı ısı farklarından da koruyun. Kafesi doğrudan güneş alan pencere önüne, kalorifer yanına ya da cereyanlı bir yere koymayın. 18 ile 24 °C arası oda sıcaklığı hamster için uygundur.
Sık Sorulan Sorular
Hamster yalnız mı yaşamalı?
Evet, Suriye hamsteri yalnız yaşamalıdır. Cüce hamsterlar bazen aynı cinsiyetten kardeşlerle birlikte yaşayabilir, ama kavga başlarsa hemen ayrılmaları gerekir. İlk hamsterınız için tek bir hamster ile başlamak en güvenli yoldur.
Hamster kış uykusuna yatar mı?
Evcil hamster kış uykusuna yatmaz, ama ortam çok soğursa uyuşukluk durumuna geçebilir. Soğuk ve kıpırtısız bulduğunuz bir hamsterı ellerinizde yavaşça ısıtın ve veteriner hekime danışın. Kafesin bulunduğu oda kışın soğuk kalmamalıdır.
Hamster kafesi neden koku yapar?
Hamster kafesi çoğunlukla tuvalet köşesindeki ıslak talaş temizlenmediği için koku yapar. Hamsterın kendisi az kokar. Tuvalet köşesini her gün temizlemek ve emici, tozsuz talaş kullanmak kokuyu önler.
Hamster suyu nereden içer?
Hamster suyu suluktan ya da ağır, devrilmeyen sığ bir kaptan içer. Kaptan su içmek hamster için daha doğaldır, suluk ise talaşı ıslatmaz. Hangisini kullanırsanız kullanın suyu her gün tazeleyin.
Nereden Başlamalısınız?
Hamster almadan önce kafesi kurun. Tabanı geniş bir kafes, 20 cm talaş, yuva, uygun boyda bir tekerlek, su ve yem hazır olduğunda hamsterı eve getirin. İlk hafta hamsterı yalnız bırakın, akşamları yanında sessizce vakit geçirin ve her gün tuvalet köşesini temizleyin. İştah ya da davranışında bir değişiklik görürseniz egzotik hayvanlara bakan bir veteriner hekime danışın.
