Kediler İçin Zararlı Yiyecekler Neler? Çikolata, Üzüm, Soğan ve Tuz

Masadan düşen bir parça çikolata ya da tabakta kalan soğanlı yemek, kediniz için sanıldığından daha büyük bir risk taşıyabilir. Kedilerin karaciğeri bazı maddeleri insan ve köpek karaciğeri kadar hızlı parçalayamaz, bu yüzden küçük miktarlar bile vücutta birikir. Örneğin bir yemek kaşığı soğanlı kıyma insan için sıradan bir lokmadır, 4 kiloluk bir kedi için ise kansızlığa yol açabilecek bir miktar olabilir. Aşağıdaki tablo hangi yiyeceğin ne kadar tehlikeli olduğunu tek bakışta gösterir.

Kediler İçin Zararlı Yiyecekler Neler?

Kediler için zararlı yiyecekler iki gruba ayrılır. Soğan, sarımsak, çikolata, üzüm, alkol ve kafein zehirlenmeye yol açar. Tuzlu yiyecekler, kuruyemiş, avokado ve süt ise çoğunlukla sindirim sorunu yapar. Tablo, ABD Hayvan Zehir Kontrol Merkezi'nin (ASPCA Animal Poison Control) ve International Cat Care'in zararlı yiyecek listelerine dayanır.

Kediler Çikolata Yer mi?

Hayır, kediler çikolata yememelidir. Çikolatadaki teobromin ve kafein, kedinin kalbini ve sinir sistemini uyarır. Kediler bu maddeleri çok yavaş atar, bu yüzden etki saatlerce sürebilir. Bitter çikolata ve pişirme kakaosu sütlü çikolatadan çok daha fazla teobromin içerir ve daha tehlikelidir.

Kedi çikolata yerse ilk belirtiler genellikle 6 ile 12 saat içinde görülür. Kusma, ishal, aşırı susama, huzursuzluk ve hızlı kalp atışı en sık görülen belirtilerdir, yüksek miktarda titreme ve nöbet de görülebilir. Kediler tatlı tadı alamadığı için çikolatayı köpekler kadar istekle yemez. Örneğin kakaolu kek kreması ya da çikolatalı süt gibi yağlı ve sütlü ürünler kediyi daha çok çeker, risk de çoğunlukla bunlardan gelir.

Kediler Üzüm Yer mi?

Hayır, kedilere üzüm ve kuru üzüm verilmez. Üzüm köpeklerde ani böbrek yetmezliğine yol açtığı kanıtlanmış bir meyvedir ve ASPCA aynı riski kediler için de geçerli sayar. Kedilerde bildirilen vaka sayısı az olsa da hangi miktarın güvenli olduğu bilinmiyor.

Üzümün neden zehirli olduğu uzun süre bilinmedi. 2021'de ASPCA zehir merkezindeki veteriner hekimler, üzümdeki tartarik asidin sorumlu olabileceğini açıkladı. Örneğin tek bir kuru üzüm bile bazı köpeklerde soruna yol açarken bazılarında hiçbir etki görülmedi. Bu öngörülemezlik nedeniyle kedinizin üzüm, kuru üzüm, üzümlü kek ya da pekmez yemesine izin vermeyin.

Kediler Soğan ve Sarımsak Yer mi?

Hayır, soğan ve sarımsak kediler için en tehlikeli mutfak malzemeleri arasındadır. Soğan, sarımsak, pırasa ve frenk soğanı kedinin kırmızı kan hücrelerine zarar verir ve kansızlığa yol açar. Cornell Üniversitesi Kedi Sağlığı Merkezi, kedilerin bu zehirlenmeye köpeklerden daha duyarlı olduğunu belirtiyor.

Soğan pişince de, kurutulup toz haline getirilince de zehirli kalır. Asıl risk sofradaki yemeklerden gelir. Örneğin soğanlı köfte suyu, sarımsaklı yoğurt ya da soğan tozu içeren bebek maması kedinize zararsız görünebilir. Belirtiler birkaç gün sonra halsizlik, solgun diş eti, hızlı nefes ve kırmızı ya da kahverengi idrar olarak çıkabildiği için kedinin ne yediğini o gün not edin.

Kediler Tuz, Kuruyemiş ve Baharat Yer mi?

Kedilere tuzlu yiyecek, kuruyemiş ve baharat verilmez. Kedinin günlük tuz ihtiyacı mamasından karşılanır. Fazla tuz susamaya, kusmaya ve ishale, çok yüksek miktarda da titreme ve nöbete yol açar. Örneğin oyun hamuru, tuzlu hamur süsü ve deniz suyu da kedilerde tuz zehirlenmesine neden olabilir.

Fıstık, kaju ve ceviz gibi kuruyemişler kediler için zehirli sayılmaz, ancak yağ ve tuz oranları yüksektir. Kuruyemiş yiyen bir kedide kusma ve ishal görülebilir, yağlı yiyecekler pankreas iltihabını tetikleyebilir. Küçük ve sert parçalar boğaza takılabilir. Acı biber ve baharat karışımları da ağız ve mide tahrişi yapar, içinde soğan ya da sarımsak tozu olan baharatlar ise ayrıca zehirlidir.

Kuruyemiş ya da tuzlu bir şey yedikten sonra kedi kusuyorsa birkaç saat mamayı kesip suyu açık bırakın. Gün boyu süren kedi ishalinde su kaybı hızlı gelişir, beklemeden veteriner hekimi arayın.

Kediler Avokado Yer mi?

Kedilere avokado verilmesi önerilmez, ancak avokado kediler için ölümcül bir zehir değildir. Avokadodaki persin maddesi kuşlar, atlar ve geviş getiren hayvanlar için çok tehlikelidir. ASPCA, kedi ve köpeklerde avokadonun çoğunlukla yalnız mide bulantısı, kusma ve ishal yaptığını belirtiyor.

Avokadonun asıl sorunu yüksek yağ oranı ve büyük çekirdeğidir. Çekirdeği kemiren ya da yutmaya çalışan bir kedide boğulma ve bağırsak tıkanması görülebilir. Örneğin içinde soğan ve sarımsak bulunan guacamole, avokadodan çok bu malzemeler yüzünden tehlikelidir.

Kediye Süt Verilir mi?

Yetişkin kediye süt verilmesi önerilmez. Kediler yavruyken anne sütünü sindirir, ancak sütten kesildikten sonra çoğunun laktozu parçalayan enzimi azalır. Laktozu sindiremeyen bir kedide süt ishal, gaz ve karın ağrısı yapar. Süt zehirli değildir, ama kedinin ihtiyacı olan bir besin de değildir.

Kedinin içeceği temiz sudur. Yavru kediler için durum farklıdır ve inek sütü yeni doğan yavrularda ishal ve su kaybına yol açabilir. Annesiz bir yavruya yeni doğan yavru kediye ne verileceği ayrı bir konudur ve tek güvenli seçenek yavru kedi süt tozudur. Örneğin bazı yetişkin kediler bir iki çay kaşığı yoğurdu sorunsuz yiyebilir, ancak bunu ödül olarak alışkanlık haline getirmeye gerek yoktur.

Kedi Zararlı Bir Şey Yerse Ne Yapmalı?

Kediniz zararlı bir yiyecek yediyse hemen veteriner hekimi arayın ve evde kusturmaya çalışmayın. Tuzlu su, oksijenli su ya da parmakla kusturma kedilerde ciddi zarar verebilir. Kusturmanın gerekip gerekmediğine yalnız veteriner hekim karar verir.

1. Kalan yiyeceği kediden uzaklaştırın. Ortamda başka hayvan varsa onları da ayırın.
2. Ne kadar yediğini not edin. Yiyeceğin adı, yaklaşık miktarı ve saati veteriner hekimin ilk soracağı şeylerdir. Paketi varsa yanınıza alın.
3. Veteriner hekimi ya da 24 saat açık bir kliniği arayın. Belirti olmasa da arayın, çünkü soğan ve üzüm gibi yiyeceklerin etkisi günler sonra çıkabilir.
4. Belirtileri izleyin. Kusma, ishal, salya akması, titreme, halsizlik, solgun diş eti ve az idrar yapma acil durumdur.

Sık Sorulan Sorular

Kediler ne yerse ölür?

Kediler için en ölümcül maddeler parasetamol içeren ağrı kesiciler, zambak bitkisi, antifriz ve büyük miktarda soğan ya da sarımsaktır. Tek bir parasetamol tableti ve zambağın polenine sürtünüp yalanması bile kedide ağır zehirlenme yapabilir. İnsan ilaçlarını ve zambakları kedinin ulaşamayacağı yerde tutun.

Kedi nektarin ya da şeftali yer mi?

Nektarin ve şeftalinin etinden küçük bir parça kediye zarar vermez, ama kedinin ihtiyacı da yoktur. Çekirdek, yaprak ve sap siyanür oluşturabilen bileşikler içerir ve çekirdek tıkanma yapar. Kabuğu soyulmuş, çekirdeksiz küçük bir parça dışında vermeyin.

Kediye hangi insan yiyecekleri verilebilir?

Tuzsuz ve baharatsız haşlanmış tavuk, hindi ve balık küçük parçalar halinde verilebilir. Bu yiyecekler günlük kalorinin yüzde 10'unu geçmemelidir. Ödül olarak kediler için hazırlanmış ödül mamaları daha güvenli ve ölçülü bir seçenektir. Kediye ödül olarak verilebilecekler arasında kedi otu da var.

Kedi bir kez çikolata yalarsa ne olur?

Sütlü çikolatanın kremasını bir kez yalayan bir kedide genellikle ciddi zehirlenme görülmez, ama hafif kusma ve ishal olabilir. Bitter çikolata ya da kakao tozu söz konusuysa küçük miktar da önemlidir. Kedinin kilosunu ve çikolatanın türünü veteriner hekime söyleyerek danışın.

Nereden Başlamalısınız?

Bugün mutfağınıza bakın ve soğan, sarımsak, çikolata, üzüm ile ilaçları kedinizin açamayacağı bir dolaba taşıyın. Sofradan kediye lokma vermeyi bırakın ve ödül için kedilere özel ürünler kullanın. Kediniz yine de zararlı bir şey yerse ne yediğini not alıp veteriner hekimi arayın.